Տարիներ առաջ համշենահայերը, շատ տաղանդավոր կատարողներ ունեին երաժշտական գործիքների Կա̈մա̈չա̈ի և Քեմանի վրա, բայց պրոֆեսիոնալ չի ունեցել.
Նրանք բոլորն էլ ինքնուսույց էին, բայց վստահ եմ, որ նրանցից յուրաքանչյուրը կարող էր դասավանդել կոնսերվատորիաներում։
Բայց ցավոք, տարիներ շարունակ Հայաստանը չէր ճանաչում մեր մշակույթը, այն համարում էր, որ առաջացել է թուրքական մշակույթի ազդեցության տակ։ Եվ նրանք բավարար ուշադրություն չեն դարձրել: Եվ դա հանգեցրեց նրան, որ համշենական բազմաթիվ երաժշտական գործիքներ ու պարեր մոռացության մատնվեցին։
Մի փոքրիկ օրինակ բերենք աշուղական «Սայաթ-Նովա» երգի անսամբլում, երկու համշենահայ երաժշտական գործիք կան Քա̈մա̈նչա̈ (սա այն քամանչան չէ, որ նվագել է Սայաթ Նովան) և Քեմանի