Предыдущая публикация
Левая колонка
Последний визит: 21 янв
Фильтр
📍Әдәбият галиме һәм педагог Хәй (Габделхәй) Хисмәтулла улы Хисмәтуллин 1895 елның 8 ноябрендә Татарстан Республикасының Арча төбәгендәге Кысна дигән авылда мулла гаиләсендә туа.
Башлангыч белемне үз әтисеннән ала, 1908–1915 елларда Казан мәдрәсәләрендә укый, аннары үзе дә мәдрәсә мөгаллиме булып китә. Октябрь инкыйлабыннан соң да озак еллар халык мәгарифе системасында эшли.
📍1925 елны Казанга күчеп килә. 1933 елда Казан педагогия институтының татар филологиясе бүлеген тәмамлый. Бу елларда көндәлек матбугатта һәм аерым китаплар рәвешендә аның халык мәгарифе мәсьәләләрен яктырткан дистәләгән мәкаләләре һәм методик кулланмалары басылып чыга.
📍Тәҗрибәле педагогның әдәбият дөньясына кереп ки
Башлангыч белемне үз әтисеннән ала, 1908–1915 елларда Казан мәдрәсәләрендә укый, аннары үзе дә мәдрәсә мөгаллиме булып китә. Октябрь инкыйлабыннан соң да озак еллар халык мәгарифе системасында эшли.
📍1925 елны Казанга күчеп килә. 1933 елда Казан педагогия институтының татар филологиясе бүлеген тәмамлый. Бу елларда көндәлек матбугатта һәм аерым китаплар рәвешендә аның халык мәгарифе мәсьәләләрен яктырткан дистәләгән мәкаләләре һәм методик кулланмалары басылып чыга.
📍Тәҗрибәле педагогның әдәбият дөньясына кереп ки
Фәнни экспедицияләр эзеннән
Чеңләү йоласы
Кияүгә киткәндә кызны елаталар. Ата-анасын онытмасын, бәхетле яшәсен, дип.
Кыз өстенә чаршау коралар. Чаршауны кызның җиңгәләре, туган тиешле кешеләре тотып тора. Кыз шунда басып тора. Шуннан чеңләтәләр. Чеңләүчеләр – шул ябынгычны тотып торучылар инде, бу йоланы белгән апалар, кыз ягы туганнары. Кайвакыт кызның әтисен дә шунда кертәләр.
Ак чүпрәккә төргәнсең дә, акыт кына идең, атакаем,
Артык кына итеп сатып бирдең, артык идеме балакаең?
Әтекәемнең өендә утырганым бары бер такта,
Бер такталарың кызганып, сатып бирдең, әти, чит-ятка.
Чылтыр-чылтыр чын чынаяк, чылтыратмый ничек юаем,
Усал кайнәләргә бирдең, ничек кенә итеп түзәем?
(Нөязеп
Чеңләү йоласы
Кияүгә киткәндә кызны елаталар. Ата-анасын онытмасын, бәхетле яшәсен, дип.
Кыз өстенә чаршау коралар. Чаршауны кызның җиңгәләре, туган тиешле кешеләре тотып тора. Кыз шунда басып тора. Шуннан чеңләтәләр. Чеңләүчеләр – шул ябынгычны тотып торучылар инде, бу йоланы белгән апалар, кыз ягы туганнары. Кайвакыт кызның әтисен дә шунда кертәләр.
Ак чүпрәккә төргәнсең дә, акыт кына идең, атакаем,
Артык кына итеп сатып бирдең, артык идеме балакаең?
Әтекәемнең өендә утырганым бары бер такта,
Бер такталарың кызганып, сатып бирдең, әти, чит-ятка.
Чылтыр-чылтыр чын чынаяк, чылтыратмый ничек юаем,
Усал кайнәләргә бирдең, ничек кенә итеп түзәем?
(Нөязеп
📝Габдрахман Сәгъди
Фәннәр
📌XIX йөзнең икенче ярымының соңларында татар дөньясына беренче мәртәбә Яурупа мәгънәсе белән гыйлем ишеге ачыла, фән әдәбияты туа башлый. Бу юлда тагын беренче булып Каюм (Насыйри) килеп чыга. Ягъни шушы тарихи адым шул ук Каюм каләме белән башланып китә. «Ул – Яурупа фәннәрен безнең арага кертү юлында беренче карлыгач» булып, мәйданга атыла.
📌Татар дөньясында беренче мәртәбә башлап үзенең календарьлары аркылы һәм шуларга аерым рисаләләрен куша барып, табигыят, җәгърафия, һәйәт, тарих, этнография, тәрбия педагогия белемнәреннән, статистикадан мәгълүмат биреп тору өстенә, шул ук фәннәрдән тәрҗемә һәм оригиналь юллы төрле аерым мәкаләләр, китаплар яза.
📌Хис
Фәннәр
📌XIX йөзнең икенче ярымының соңларында татар дөньясына беренче мәртәбә Яурупа мәгънәсе белән гыйлем ишеге ачыла, фән әдәбияты туа башлый. Бу юлда тагын беренче булып Каюм (Насыйри) килеп чыга. Ягъни шушы тарихи адым шул ук Каюм каләме белән башланып китә. «Ул – Яурупа фәннәрен безнең арага кертү юлында беренче карлыгач» булып, мәйданга атыла.
📌Татар дөньясында беренче мәртәбә башлап үзенең календарьлары аркылы һәм шуларга аерым рисаләләрен куша барып, табигыят, җәгърафия, һәйәт, тарих, этнография, тәрбия педагогия белемнәреннән, статистикадан мәгълүмат биреп тору өстенә, шул ук фәннәрдән тәрҗемә һәм оригиналь юллы төрле аерым мәкаләләр, китаплар яза.
📌Хис
По следам научных экспедиций.
О весенних традициях.
✅Татары Пермского края.
По сведениям этнофоров, раньше перед сабантуем проводили обряд Карга боткасы (воронья или грачиная каша). Любопытно, что существовали разные значения данного ритуала: «вороньей кашей» называли сваренные в ведре яйца, собранные для сабан туя, а «грачиную кашу» (аналогично татарам-кряшенам) готовили в большом котле из собранных продуктов. Сопровождая криками «кар-кар», приготовленную кашу разбрасывали вокруг. В настоящее время у тулвинских татар из данного ритуала сохранился только фрагмент приготовления каши с исполнением игровых песен, например «Иделләре, иделләре...».
По материалам: Галимова Э.М. Музыкальный фольк
О весенних традициях.
✅Татары Пермского края.
По сведениям этнофоров, раньше перед сабантуем проводили обряд Карга боткасы (воронья или грачиная каша). Любопытно, что существовали разные значения данного ритуала: «вороньей кашей» называли сваренные в ведре яйца, собранные для сабан туя, а «грачиную кашу» (аналогично татарам-кряшенам) готовили в большом котле из собранных продуктов. Сопровождая криками «кар-кар», приготовленную кашу разбрасывали вокруг. В настоящее время у тулвинских татар из данного ритуала сохранился только фрагмент приготовления каши с исполнением игровых песен, например «Иделләре, иделләре...».
По материалам: Галимова Э.М. Музыкальный фольк
Илгиз Халиков:
✔️"Сугыштагы батырлык һәм куркаклык әдәбиятта да чагылыш таба".
✔️"Татар әдәбиятында сугыш темасы ата-баба үрнәгендә югары әхлакка өйрәтә".
✔️"Бөтен дөнья халкының тарихын үзгәрткән сугыш вакыйгаларына татар әдәбияты даими мөрәҗәгать итте һәм ул бүген дә дәвам итә. Безнең көннәрдә сугыш һәм тынычлык темасының гаять актуаль булуына бәйле, аларның әһәмияте торган саен арта бара".
«Бөек Ватан сугышы әдәбиятта һәм публицистикада» дип аталган түгәрәк өстәл утырышыннан репортаж:
tatar-inform.tatar/news/ilgiz...
✔️"Сугыштагы батырлык һәм куркаклык әдәбиятта да чагылыш таба".
✔️"Татар әдәбиятында сугыш темасы ата-баба үрнәгендә югары әхлакка өйрәтә".
✔️"Бөтен дөнья халкының тарихын үзгәрткән сугыш вакыйгаларына татар әдәбияты даими мөрәҗәгать итте һәм ул бүген дә дәвам итә. Безнең көннәрдә сугыш һәм тынычлык темасының гаять актуаль булуына бәйле, аларның әһәмияте торган саен арта бара".
«Бөек Ватан сугышы әдәбиятта һәм публицистикада» дип аталган түгәрәк өстәл утырышыннан репортаж:
tatar-inform.tatar/news/ilgiz...
На этом пока всё
Войдите в ОК, чтобы посмотреть всю ленту
54
- Рина Ватанг. Нягань (Ханты-Мансийский Автономный округ - Югра АО)
- Ильгизар Вахитовс. Барда, Пермский край
2
- Миллиард татар1856 подписчиков